Het Leyduin, Vinkenduin en Woestduin.

Een paar weken geleden zijn we eens gaan kijken in het Leyduin. Het Leyduin ligt vlakbij de ingang De Oase naast de AWD, het is een klein wandelgebied waarin de natuur en een aantal oude woningen mooi samengaan.

De gelopen route.

Wat is het Leyduin precies? Een aantal weetjes over dit gebied.
In de 16de eeuw kwamen gegoede Haarlemmers in de zomer aan de duinrand wonen. Zij bouwden daar hun hofsteden of  'plaisierplaatsjes', meestal van bescheiden omvang. In de daarop volgende twee eeuwen waren het vooral Amsterdamse kooplieden die hun veel riantere buitenverblijven in deze streek vestigden.

Op vele plaatsen werden tuinen aangelegd, waarlangs ter beschutting tegen de zeewind een zogenaamde manteling van hoog opgaande bomen werd geplant. Vooral na 1760, toen de zogenaamde landschapsstijl overal ingang vond bij de tuinaanleg, werden werkelijke bebossingen tot stand gebracht. Deze strekten zich ook uit over de strandwallen, dus over de voormalige heide en akkers. Ze zijn nu nog te zien bij Boekenrode, Koekoeksduin, Leyduin, Vinkenduin, Woestduin,
de Hartenkamp en in het Engelse bos bij Huis te Vogelenzang.

Bij de Amsterdamse Waterleidingduinen grenst een strook Oud Strandwallenlandschap direct aan de Jonge Duinen, bijvoorbeeld tussen de ingangen Oase en Panneland. Een fenomeen, iets wat je in andere duingebieden maar weinig ziet. De landgoederen Woestduin, Vinkenduin en Leyduin, de aangrenzende strandvlakte en de bossen rond het Huis te Vogelenzang behoren tot het oude Strandwallenlandschap.

In de tweedewereldoorlog werden in het Leyduin duitse V1 lanceerinrichtingen opgesteld.
Dat was bijvoorbeeld ook het geval in Vogelenzang, in verband hiermee werd op 19 en 20 februari 1945 de gehele bevolking van Vogelenzang geëvacueerd.

Er leeft een kleine groep damherten in dit gebied, de vleermuis tref je hier ook aan. De vleermuizen in het Leyduin, Vinkenduin en Woestduin vliegen naar hun voedselgebied in de Amsterdamse Waterleidingduinen. Tijdens deze tocht oriënteren ze zich op de met bomen omzoomde wegen zoals de Beckslaan en de Leyweg. Het is daarom heel belangrijk dat de laanbeplanting langs deze verbindingswegen van hun slaapplaats naar het voedselgebied in stand wordt gehouden.

In 1596 wordt de hofstede verkocht door Nicolaas van der Werve aan Engeltje Huygens, weduwe van Jan Frans Sluiswachter. Vanaf 1630 werd de buitenplaats volledig eigendom van de Haarlemse burgemeester Gerard van Teylingen.
In 1752 kwam er een vinkenbaan bij (het latere 'Vinkenduin'). In 1797 werd de buitenplaats omschreven als 'een Heerenhuizing met koetshuis stalling, tuinmanswoning, wagenhuis, vinkehuis, cascade en boerenbehuizing'.
De bovengenoemde 'Heerenhuizing' werd gesloopt in december 1803. In het noordelijke gedeelte van de buitenplaats bleef de boerderij staan. Dit gedeelte werd in 1808 gekocht door David Jacob van Lennep. Tussen 1813 en 1830 werd waarschijnlijk, ter vervanging van het gesloopte herenhuis, het 'nog bestaande deels houten huis, dat aan de boerderij grenst' gebouwd.

In 1830 erfde Anna Louise van Lennep, tweede echtgenoot van Hendrik Arnout van Lennep, de buitenplaats. In 1874 liet Hendrik Samuel van Lennep bij de cascade een nieuw huis bouwen.
In 1919 - 1920 werd het terrein van de buitenplaats in drieën gedeeld; daarbij werd 'Vinkenduin' afgesplitst. Het herenhuis Leiduin werd omstreeks 1920 gesloopt. Jacob van Lennep was overigens de grondlegger van de AWD. Zonder Jacob van Lennep zou de 11 jarige prins Willem van Oranje in 1851 waarschijnlijk niet de eerste schep in de grond hebben gestoken, en zou het uitgraven van de Oranjekom nooit plaats hebben gevonden. De AWD zou er dan nu waarschijnlijk heel anders uit hebben gezien.
De toenmalige eigenaar van het zuidelijke deel van de buitenplaats, P. Dorhout Mees, gaf na 1920 een nieuwe villa in opdracht. Deze villa werd ontworpen door de architect A. de Maaker.

Je kunt deze Villa bezoeken als je wilt.
De bewoners op een rijtje.
voor 1596 Nicolaas van der Werve
1596 - Engeltje Huygens x Jan Frans Sluiswachter
1630 - Gerard van Teylingen
1808 - David Jacob van Lennep
1830 - Anna Louise van Lennep
1920 - P. Dorhout Mees

Verder vind je hier nog andere mooie woningen en een prachtige stukjes bos. Wel jammer dat je af en toe het verkeer op de N206 kunt horen.

Het koetshuis op landgoed Woestduin. Piet Hulsbosch (geb. Panneland in 1862 en overleden1925) trouwde in 1899 met Geertje Langeveld (geb. Noordwijkerhout in 1866, overleden tussen 1938 en 1958) Samen gingen ze in het koetshuis op landgoed Woestduin wonen en begonnen er een melkwijk.

Aan de achterkant van het Koetshuis zie we twee damherten in de tuin staan.

  
Piet Hulsbosch woonde voordat hij met Geertje trouwde op Boerderij Panneland in de AWD. Ik heb daarvan een reconstructie gemaakt en boerderij Panneland ter illustratie weer op zijn oude plek in de AWD gezet. Hier vind je ook de bekende ijzeren ring in de boom waar vroeger de paarden aan vast werden gezet.

Vlak naast het koetshuis vind je deze heuvel, op de heuvel staat een bankje om even lekker op uit te rusten.

Op het vinkenduin komen we een vink tegen. Hier stond vroeger ook een vinkenbaan met bijbehorend huisje. Deze is later verdwenen omdat de vangst tegen begon te vallen. Hierna is er een nieuw vinkenhuisje gebouwd vlakbij de Oranjekom in het gebied Zeerust. Dat vinkenhuisje staat er nu nog. Als je meer over het vinkenhuisje en de vinkenbaan in de AWD wilt weten, klik dan hier.

We zijn alweer op weg naar de uitgang en daar komen we deze bizarre boom tegen.

En als laatste een Wants (als ik het goed heb) die op een bruggetje zit te zonnen.

Het was een mooie dag en heel leuk om dit stukje natuur vlak naast de AWD eens te bekijken.
Iedereen bedankt voor de reactie's op het vorige blog bericht!!

Groet,
Janny en Peter

Vossen voeren, hou er mee op.

Wordt u er ook zo moe van als je mensen over de grond ziet rollen op de Duizendmeterweg met in de ene hand soms een camera en de andere hand hondenbrokken. kattenvoer, halve kippen en ander voedsel welke je eigenlijk niet aan wilde dieren zou moeten geven?
Je vind lege kattenvoer blikjes in de berm want als echte natuurliefhebber wil je deze arme uitgehongerde vosjes toch wel heel graag voeren, maar als echte natuurliefhebber laat je natuurlijk wel je bakjes en zakjes rondslingeren in de natuur.

Is dat voeren eigenbelang zodat je jezelf een schouderklopje kunt geven en kunt laten zien hoe goed je wel voor de dieren bent? Of verziek je deze dieren zodat je een leuke foto kunt maken? Of ben je gewoon dom, wat natuurlijk ook een mogelijke optie is.
Het voeren van wilde dieren is bij wet verboden en daar is een goede reden voor. Het zijn namelijk wilde dieren en het moeten ook wilde dieren blijven. De jonge vosjes van de gevoerde ouders worden ook half tam en dat is gevaarlijk voor mens en dier.
Omdat het bij wet verboden is zou er ook handhaving van deze wet moeten zijn en die handhaving geldt niet alleen voor hongerige damherten bij het nieuwe hek, maar ook als het voeren van vossen betreft.

Hoe moeilijk is het om een einde te maken aan het voeren van de vossen? Ik dacht hierbij aan het volgende recept.

1: We nemen een 1 boswachter in burgerkleding.
2: Een compact of spiegelreflex camera.
3: We laten verschillende boswachters in burger een paar keer per week op drukke tijden rondlopen en wat plaatjes schieten bij de schuilhut aan de Duizendmeterweg.
4: We schrijven een joekel van een bekeuring uit aan iedereen die daar nietsvermoedend met eten loopt te strooien.

Het uitdelen van bekeuringen zal als een lopend vuurtje over het internet gaan.
De bekeuringen worden het gesprek van de dag op foto websites, Facebook en andere socialmedia sites. Omdat men nooit weet of een fotograaf die daar rondloopt een boswachter is of niet, zal men niet meer zo snel voeren.
    
Afgelopen week hadden we een interview met Rover de vos op een rustig plekje in de AWD. Hier is wat Rover zelf over het voeren van zijn soortgenoten te zeggen heeft.

Onzin natuurlijk want vossen praten niet.
Net zulke onzin als het voeren van dieren die dat helemaal niet nodig hebben en zichzelf uitstekend kunnen redden zonder het soort "goed bedoelende" mensen, die weinig lijken te snappen van de natuur en zijn bewoners.

is er nu wel of geen voedselprobleem in de AWD?
Nee, er is geen voedselprobleem in de AWD.
Je leest er alles over op de volgende link Faunabescherming.nl.


Groetjes van Janny en Peter.
We zien elkaar in de AWD!!

 

Ingezonden email

Vandaag kregen we een leuke Email van Gerrie de Jong-Bredenhoff uit Vogelenzang, met foto's gemaakt op het Panneland. Gerrie schrijft het volgende,

"Beste mensen.
Wat geniet ik van jullie blog over de AWD. Mijn compliment, hoor. Ik zou zeggen : ga vooral zo door !
Mijn schoonzuster in Zuid-Afrika waardeert het ook bijzonder, ik stuurde jullie site aan haar door. Ze is nu 84, en woont al jaren aldaar.
Ze heeft tot haar trouwen in de tuinmanswoning in het bos bij landgoed ' Huis te Vogelenzang 'gewoond.
Het bos en het duin was de speelplaats van de kinderen de Jong en waren daar altijd te vinden.
Ze konden vanuit huis door het bos en het duin zo naar zee lopen. Er stond toen nog geen hek tussen die gebieden.

Dus het is voor haar allemaal bekend terrein en ze geniet daarom zo van jullie site.
Jullie schreven ook over boerderij Pannenland.
Naar aanleiding daarvan kreeg ik onderstaande foto's doorgestuurd.
Ik wil ze jullie niet onthouden . De ring zit in een boom die bij die boerderij stond.

Prettige zondag nog.
En een vriendelijke groet vanuit Vogelenzang.
Gerrie de Jong-Bredenhoff."

Het is toch geweldig als mensen zo van je blog kunnen genieten, mooier dan dit kun je het toch niet hebben dachten wij zo. :-)
Gerrie, bedankt voor je leuke reactie!!

De ring in de boom op het Panneland kennen wij natuurlijk en op deze link kun je meer lezen over de boerderij op het Panneland.  

Groet,

Peter en Janny

De Zilk: 32 huizen een eeuw en ouder....

De Zilk, 4 november 2012.

Op zaterdag 3 en zondag 4 november werd in de De Zilk een expositie gehouden met de naam 'De Zilk: 32 huizen een eeuw en ouder....' Deze expositie werd georganiseerd door de stichting genoodschap Oud de Zilck.  Omdat wij donateur zijn kregen wij een uitnodiging voor deze expositie die wij natuurlijk met plezier bezochten.

Buiten de interessante expositie was het natuurlijk ook leuk om even persoonlijk kennis te maken met de mensen achter de stichting, zoals de voorzitter Theo van Gijlswijk met wie we al via email communiceerde. Ook was het bijzonder leuk om Gert Baeyens te ontmoeten. Zij is o.a. een drijvende kracht achter boeken als 'Lezen in het Duin' en 'Het ABC van de AWD' en is o.a. een expert als het gaat om de veldnamen in het duingebied. Ook heeft zij b.v. meegewerkt aan het door Waternet uitgegeven boek 'Hieroglyfen van het zand'

Wat is het doel van de  stichting genoodschap Oud de Zilck?
"Het doel is het verzamelen en eventueel tentoonstellen van o.a. prenten, tekeningen, foto's, boeken, gebruiksvoorwerpen enz, die betrekking hebben op de historie van De Zilk en haar bewoners. Het behoud van natuur, landschap en woonomgeving van De Zilk in de meest ruime zin. Het bevorderen van de studie van de plaatselijke geschiedenis en het vastleggen van de gevonden gegevens.
De stichting " Oud De Zilck" wil door middel van publicaties, lezingen, tentoonstellingen en andere evenementen bekendheid geven aan de historie van De Zilk."    

In 1999 werd de tentoonstelling '100 jaar De Zilk" gehouden. De expositie in 2012 geeft een overzicht van de woningen welke inmiddels 100 jaar en ouder zijn. Bij binnenkomst valt het onderstaande bord ons meteen op. Het geeft een overzicht van 29 van de 32 woningen, op de plattegrond in het midden kun je zien waar deze woningen precies staan in De Zilk.

Op individuele borden is een per woning veel meer informatie te vinden. Het gaat dan om informatie over de families die deze woningen bewoonde, of nog steeds bewonen, Kadasterkaarten, bouwvergunningen, eigendomsakten, foto's van de bewoners, rekeningen, de woningen zelf en andere leuke achtergrondinformatie. 

Hieronder zie je de stand waar het boek over de 32 huizen te koop is. Het valt op dat er veel belangstelling is voor de expositie en na een tijdje begint het aardig druk te worden in Trefcentrum De Duinpan. Omdat we elk jaar op koninginnendag meehelpen op de rommelmarkt in De Zilk voor het jeugdwerk, herkennen we toch nog aardig wat van de aanwezige bezoekers.  

Wat vooral opvalt is dat ouders en hun kinderen, hun opa's, oma's, tantes en ooms herkennen op de expositieborden en zo komen de onderlinge verhalen uit het verleden op gang. Dat heb je nog in kleine plaatsen als De Zilk, iets wat je in de grote steden niet meer zo snel ziet. Hieronder (midden) zie je een foto van Eduard Cornelis Hulsebosch sr. die in 1896 samen met zijn broer Petrus, boerderij Regenvliet koopt voor 47.600 gulden. AWD liefhebbers die zich verdiept hebben in het verleden van de AWD, zullen de naam Hulsbosch ook wel kennen als zijnde de bewoners van de boerderijen Panneland en Vogelenveld.

Zoals je kunt zien heeft de stichting een schat van informatie uit het verleden in het bezit. Veel van deze informatie komt van de bewoners uit De Zilk zelf en zo helpen ze zelf mee om het verleden levendig te houden. Wil je de stichting helpen? Dan kun je net als wij donateur worden. Klik op de site op de Terra Salica button voor meer informatie. 

Iedereen bedankt voor de reacties op ons vorige blogbericht!!
Groet,
Peter en Janny.

De nacht van de nacht

Gisteren was het de nacht van de nacht. Één keer per jaar organiseert Waternet de nacht van de nacht in de AWD en dan krijg je de unieke kans om onder begeleiding van de natuurgids Paul van der Stap (facebook) het normaal gesproken pikdonkere AWD te verkennen. Rond 19:30 verzamelen de deelnemers zich op de parkeerplaats bij De Zilk. Zoals altijd zijn er weer mensen bij die komen opdagen zonder zich van tevoren te hebben aangemeld voor de wandeling. Tip: Doe dat niet want je kunt onverrichter zaken weer naar huis, er is niet voor niets een inschrijving. In het blad "Struinen" kun je de data vinden van de verschillende wandelingen welke Waternet organiseert en het blad kun je hier aanvragen.

De gelopen route. We starten de wandeling op de Joppeweg en verlaten het pad na een honderdtal meters. De wandeling gaat dan dwars door de duinen, langs de het Voorste bosjes over de Drift van de Stenenberg naar het Noordoosterkanaal. We volgen het Noordoosterkanaal richting de Kromme Del en enige tijd later passeren we het voormalig Melkpad wat naar de boerderij op het Vogelenveld liep. Dit pad is ter plaatsen niet meer te zien in het landschap, maar via GoogleEarth is het pad nog wel vaag te zien in het landschap. Het Noordoosterkanaal is in 1935 dwars door het pad gegraven.

Even later passeren we de Amerika bosjes en komen we aan bij de brug over het Oosterkanaal. We volgen de Oostweg, komen langs de Rietdel, het Convallaria bos, Balfers Krocht en via de Balfers Bosjes komen we aan op de Lindenberghweg. Hier horen we de Damherten burlen, verlaten we het pad weer en wandelen we door Het bos van Verrassing waar we de burlende damherten vinden. Vandaag staat er een heldere volle maan aan de hemel en is het landschap van de AWD gehuld in een spookachtig licht.
We kunnen de damherten redelijk dicht benaderen en blijven op gepaste afstand om de dieren niet te veel storen. Na een tijdje wandelen we verder langs de Haverbaan, de Dikke Dot en dan naar het Zegvelderbos. Hier zien we hier en daar wat nog wat damherten in het veld lopen.

Vlakbij het Barnaart bos slaat Paul af naar het westen en zo komen we na een tijdje aan op de Duinpanweg. Hier stoppen we heel even om te checken of alle deelnemers nog mee kunnen komen en lopen daarna naar het Nieuwkanaal waar Paul nog het een en ander verteld over de waterwinning in dit gebied. Helaas kan ik hier niet even een halfuur blijven hangen om nachtfoto's van het kanaal te maken en aangezien ik dat weet heb ik de camera's maar thuis gelaten. :-)  Misschien is het een idee voor Waternet om eens een nachtfotowandeling op te zetten in de toekomst. Pas dan zie ik dat de AWD herderin Daphne Van Zomeren ook in de groep meeloopt, had ik even niet gezien op de donkere parkeerplaats. We vervolgende weg richting het zuiden, langs de Kippendellen en de Kalversbocht.

Na verloop van tijd komen we weer bij de Lindberghweg en volgende deze een tijdje langs de Ome Janneberg tot aan het Vlak van het 't Ouwe huis. We lopen van daaruit over het Palmveld, het Vogelenveld, Del van Schrama en het Franse Vlak, naar de nieuwe Haasvelderweg. Na en korte pauze wandelen we naar de Paardenkerkhofbrug om vervolgens via de Joppeweg weer op de parkeerplaats bij ingang De Zilk aan te komen.

We hebben deze wandeling nu een aantal jaren achterelkaar gedaan en het is elke keer weer anders. Vorig jaar was de maan niet te zien en was het echt stikdonker zodat je heel goed moest kijken waar je liep :-) Het jaar daarvoor was het helder weer zonder maan en de mensen van de Zilker sterrenwacht hadden toen een een aantal van hun telescopen op de Haasverlderweg gezet zodat de deelnemers verschillende planeten aan de kraakheldere sterrenhemel konden bekijken. Helaas is de boswachter die dit organiseerde met pensioen en wordt dit niet meer gedaan. Een gemiste kans wat mij betreft om de Nacht van de nacht een nog mooiere en leerzame afsluiting te geven.

Dat was dan weer de Nacht van de nacht 2012, iets wat je zeker eens moet doen als je AWD eens in een heel ander licht wilt zien. :-)

En dan nog even iets heel anders.

Op zaterdag 3 november en zondag 4 november organiseert Stichting Genootschap "Oud De Zilck" een expositie over 32 huizen in De Zilk welke de respectabele leeftijd van 100 jaar hebben bereikt.
De expositie bestaat uit, fotowerk, schilderijen, tekeningen en wat nog meer is aangedragen.
De expositie wordt gehouden in  Trefcentrum De Duinpan, Sportlaan 34 2191XH De Zilk en is misschien leuk te combineren met uw wandeling in de AWD.
 
Zaterdag 3 november van 13:00 tot 1700.
Zondag 4 november van 13:00 tot 17:00. 

Stichting Genootschap "Oud De Zilck" bewaakt o.a. ook alle oude dossiers over het verleden van de AWD en dankzij deze stichting kunnen wij genieten van boeken over de AWD zoals, Het ABC van de AWD en Lezen in het Duin.

Iedereen bedankt voor  de reacties op ons vorige blogbericht!!
Groet,
Peter en Janny